مبحث ۱۹ چیست و چرا در ساختمانسازی مهم است؟
مبحث نوزدهم مقررات ملی ساختمان به موضوع «صرفهجویی در مصرف انرژی» اختصاص دارد.
هدف این مبحث، کاهش اتلاف انرژی از طریق بهینهسازی پوسته خارجی ساختمان، سیستمهای گرمایش و سرمایش، آب گرم مصرفی، روشنایی و تجهیزات برقی است.
در ویرایش جدید ۱۴۰۴، نام رسمی آن به «مدیریت انرژی در ساختمان» تغییر یافته تا گستره آن از طراحی تا بهرهبرداری و نگهداری ساختمان را پوشش دهد.
مهمترین تغییرات مبحث ۱۹ ویرایش ۱۴۰۴
۱- الزام پایش انرژی در فاز بهرهبرداری:
ساختمانهای جدید باید مجهز به سامانه پایش و اندازهگیری مصرف انرژی باشند تا انحراف از شاخصها مشخص شود.
2- دو رویکرد جدید: “نیاز انرژی” و “کارایی انرژی”:
-در مرحله طراحی، باید نیاز انرژی ساختمان (Heating & Cooling Load) به حداقل برسد.
-در مرحله بهرهبرداری، کارایی تجهیزات و سیستمها ارزیابی و کنترل شود.
3- در نظر گرفتن اقلیم و منطقه حرارتی:
نقشه کشور به ۹ اقلیم تقسیم شده و ضریب انتقال حرارت (U-value) برای دیوار، سقف، کف و درب و پنجره بر اساس آن تعیین میشود.
4- الزام استفاده از درب و پنجرههای دوجداره استاندارد:
درب و پنجرهها باید دارای گواهی برچسب انرژی باشند و ضریب نفوذ هوا و U-value آنها طبق جدولهای جدید کنترل شود.
5- توجه ویژه به انرژیهای تجدیدپذیر:
در ساختمانهای جدید، استفاده از پانلهای خورشیدی (فتوولتائیک) برای تأمین بخشی از برق ساختمان تشویق و در برخی کاربریها الزام شده است.
6- ضمانت اجرا:
شهرداریها از دیماه ۱۴۰۴ موظفاند صدور پایانکار ساختمانی را منوط به رعایت الزامات مبحث ۱۹ کنند.
مزایای اجرای مبحث ۱۹ در پروژههای ساختمانی
مزیت | توضیح |
صرفهجویی اقتصادی | کاهش هزینه انرژی تا ۴۰٪ |
رفاه بیشتر | دمای متعادل در تمام فصول |
افزایش ارزش ملک | ساختمانهای بهینه قیمت بالاتری دارند |
حفظ محیط زیست | کاهش مصرف سوخت و تولید CO₂ |
افزایش عمر | تجهیزات تأسیسات کمتر تحت فشار حرارتی قرار میگیرند |
نقش انرژیهای تجدیدپذیر در مبحث ۱۹ (پانل خورشیدی)
با افزایش قیمت برق و الزامات مبحث ۱۹، نصب پانل خورشیدی روی بام یا نما یکی از هوشمندترین تصمیمها برای ساختمانهای جدید است.
این سیستمها علاوه بر کاهش هزینه انرژی، باعث ارتقای رتبه انرژی ساختمان و افزایش ارزش ملک میشوند.
نکات مهم در طراحی پانل خورشیدی طبق ویرایش ۱۴۰۴:
-زاویه نصب بین ۲۵ تا ۳۵ درجه متناسب با اقلیم ایران
-اتصال به شبکه برق شهری با اینورترهای استاندارد
-نیاز به مجوز شرکت توزیع برق
-امکان فروش مازاد برق تولیدی
نقش درب و پنجرهها در کاهش اتلاف انرژی
درب و پنجرهها از مهمترین عوامل نفوذ سرما، گرما و صدا هستند.
در ویرایش جدید مبحث ۱۹، تاکید زیادی بر درزگیری، نوع شیشه، نوع پروفیل و نحوه نصب شده است.
پیشنهاد میشود در پروژههای جدید از پنجرههای UPVC یا آلومینیومی ترمال بریک استفاده شود تا میزان انتقال حرارت به حداقل برسد.
– اگر میخواهید درباره انواع درب و پنجره دوجداره، قیمتها و مشخصات فنی بیشتر بدانید، پیشنهاد میکنیم صفحه زیر را ببینید:
الزامی بودن مبحث ۱۹
طبق قانون، رعایت مبحث ۱۹ برای همه ساختمانهای جدید اجباری است و نقشهها بدون رعایت آن تأیید نمیشوند.
مهندس طراح، ناظر و مجری باید در طراحی و اجرا ضوابط این مبحث را رعایت کنند. در غیر این صورت، ساختمان گواهی پایان کار نمیگیرد.
برای یادگیری بیشتر، به مجله همراه ساختمانی سر بزنید و جدیدترین مقالات فنی و ساختمانی را مطالعه کنید.
برای دانلود روی لینک زیر کلیک کنید
دانلود مبحث ۱۹ مقررات ملی ساختمان ویرایش 1404
سوالات متداول درباره مبحث ۱۹ مقررات ملی ساختمان
ویرایش پنجم مبحث ۱۹ چه تفاوتی با نسخه ۱۳۹۹ دارد؟
در ویرایش جدید، دامنه شامل بهرهبرداری ساختمان شده و روشهای «نیاز انرژی» و «کارایی انرژی» افزوده شدهاند، همراه با ضمانت اجرا و نظارت بیشتر.
آیا اجرای مبحث ۱۹ اجباری است؟
بله، بر اساس مقررات ملی ساختمان، اجرای مبحث ۱۹ در همه ساختمانهای جدید الزامی است و رعایت نکردن آن باعث رد نقشهها میشود.
مبحث ۱۹ با پانل خورشیدی چه ارتباطی دارد؟
در ساختمانهای جدید، استفاده از انرژی خورشیدی به عنوان یکی از روشهای مدیریت انرژی توصیه و در برخی موارد الزامی شده است.
هزینه اجرای مبحث ۱۹ چقدر است؟
درصد هزینه معمولاً بین ۳ تا ۷ درصد از کل هزینه ساخت است، اما باعث کاهش هزینه انرژی در سالهای بعد میشود.
مبحث ۱۹ شامل چه بخشهایی است؟
عایقکاری دیوار، سقف، کف، درب و پنجره، تأسیسات مکانیکی و برقی، طراحی اقلیمی و استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر.
در چه شهرهایی اجرای مبحث ۱۹ مهمتر است؟
در شهرهای با آبوهوای بسیار گرم یا بسیار سرد مثل تهران، تبریز، مشهد، اهواز و شیراز اهمیت بیشتری دارد.
چه کسانی مسئول اجرای مبحث ۱۹ هستند؟
طراح معماری، ناظر، مجری و تأمینکنندگان مصالح، همگی در اجرای صحیح مبحث ۱۹ نقش دارند.


